De gemiddelde architectuurpraktijk is niet steeds erg communicatief, en spreidt onderzoek en resultaten niet steeds ten berde. Desondanks mag duidelijk zijn dat zulk onderzoek ook anderen kan aansporen om eenzelfde pad in te slaan, en de kennis als dusdanig uit te breiden en te actualiseren. Architectuur is – althans als je wegtreedt van de klassieke vorming – meer en meer aan het evolueren naar een wetenschap. In de wereld van parametrische en digitale architectuur merken we echter een andere trend: een waar de wereld van open source volledig bij betrokken wordt.
In een eerste artikel dat dieper ingaat op de verschillen in digitale gebruiken tussen het instituut in Antwerpen en de architectuuropleiding in Graz, concentreerde ik me op de fysieke voorzieningen. In dit artikel wil ik ingaan op de minder tastbare doch in een opleiding des te belangrijkere component: de aandacht die besteed wordt aan het ontwikkelen van een academische communicatie-methodiek. Een trend die overigens ingeburgerd raakt in meer en meer architectuuropleidingen.
Uiteraard zijn er media als webforums, e-mail, Blackboard en diens meer. Desondanks blijkt de drempel om zulke kanalen intensief te gebruiken erg groot te zijn: e-mail is vaak te afstandelijk en enkel gebruikt voor kattebelletjes, webforums en Blackboard zijn vaak te groots en te onduidelijk voor gebruikers. De opgezochte of gepubliceerde informatie raakt verstrikt in een web van gelijkaardige doch niet-gelinkte informatie.
Weblogs
Een trend die ik bemerkte in Graz maar ook toegepast aan andere universiteiten en – meer specifiek – architectuuropleidingen, is het cursusgewijs inrichten van weblogs. Deze laten je als gebruiker toe om – in het kader van een cursus – informatie te verspreiden onder je medestudenten, maar ook ter beschikking te stellen aan de buitenwereld. Het wordt dan ook in de meeste gevallen aanbevolen om niet enkel eindresultaten te publiceren (opdrachten, essays, etc.), maar ook tussenstappen te publiceren en zelfs je eigen interessesfeer uit te diepen.
Niet zelden dienen zulke kanalen als hulpmiddel voor de lesgever: hij of zij merkt al gauw waar de interessesfeer van de studenten zich bevindt, en het leerprogramma kan aangepast worden om optimaal hun verwachtingen in te lossen. Bovendien gebruikt de lesgever het kanaal ook om cursusinhoud, handleidingen, referenties en dergelijke meer te verspreiden onder de studenten.
Wil dit zeggen dat weblogs (zoals het systeem waar je dit artikel leest) de enige oplossing zijn? Neen, zeker niet. Als gebruikers van het internet moeten we het warm water niet steeds opnieuw blijven uitvinden, en zijn er voldoende bijkomende kanalen die ons kunnen helpen om creatieve werken tentoon te spreiden en onder elkaar te verdelen: zo is er Vimeo voor video-werken en Flickr voor fotografie. Uiteraard dienen we ons als gebruikers van zulke kanalen ook in te wijden in de methodiek die elk systeem an sich vereist. Een mooie praktische implementatie van dit gegeven is de cursus die door Golan Levin ingericht werd aan de Carnegie Mellon University. In Introduction to the Electronic Media Studio werd de studenten wegwijs gemaakt in digitale media, met als eindresultaat een digitaal kunstwerk. Daartoe werd een intensief gebruik van de vermelde kanalen sterk benadrukt.
Architectuur?
Gaan we met deze methodiek te ver uit de richting van architectuur? Ik ben van mening dat die vraagstelling in geen geval van toepassing is. Dat architectuur uitgegroeid is tot méér dan het ontwerpen van gebouwen, is een feit. Digitale media eisen steeds meer hun plaats op, en trekken ons als architecten steeds verder weg van de core business. Hoever we daar als ontwerpers in willen gaan is een eigen beslissing, maar ik acht het essentieel dat de ontwerpers van de toekomst minstens een overblik wordt gegund van de mogelijkheden.
Dat weblogs en een meer democratische verspreiding van informatie daarbij een essentiële functie vervullen, acht ik tot één van de meest noodzakelijke elementen. Ze laten ons toe ons blikveld op een interactieve manier te verruimen, en tegelijkertijd kunnen we onze opgebouwde kennis tentoonspreiden en delen onder andere potentiële geïnteresseerden. Om alles praktisch voor te stellen: ikzelf werd in Graz gemotiveerd in het gebruik van weblogs voor educatieve doeleinden, en deed dat voor volgende cursussen:
- Projektübung Wintersemester
- Simulationstechnik Wintersemester
- Digitale Fabrikation Wintersemester
- Informationsvisualisierung Sommersemester
- Projektübung Sommersemester
Vereist het tijd om zulke weblogs bij te houden? Jazeker. Maar ik ga er geenszins van uit dat dit verloren tijd is. Je leert bij over de standpunten, visies en vooruitgang van je medestudenten; je krijgt de kans om op een meer interactieve manier met elkaar in contact te treden; en bovenal benader je architectuur vanuit een eerder wetenschappelijke context, waarbij het verspreiden van informatie als essentieel element aanschouwd wordt. Dit alles laat je toe om zonder enig probleem enge architectuurvisies te overschrijden.
Overigens, zulke architectuur-gerelateerde weblogs treft men niet enkel in universitaire context aan. Menig architectuurbureau bedient zich ook reeds van dit medium en spreekt er gepassioneerde toeschouwers door aan. Het wordt vaak gebruikt als portfolio, maar ook als kanaal om door hen ontwikkelde logica te verspreiden. Zulk een aanpak getuigt van een zeer groot belang aan het stimuleren van de kennismaatschappij; iets wat uiteraard enkel aangemoedigd kan worden.

Plaats een reactie \